Çocukluk döneminde hemen herkesin geçirdiği suçiçeği hastalığı, ilerleyen yaşlarda “zona” olarak yeniden ortaya çıkabiliyor. Varicella zoster adlı virüsün neden olduğu bu hastalık, deriyi ve sinirleri etkileyen, şiddetli ağrı ve döküntülerle seyreden ciddi bir sağlık sorunu olarak biliniyor. Özellikle 50 yaş üzerindeki bireylerde görülme sıklığı artan zona, yaşam kalitesini ciddi ölçüde düşürebiliyor.
Central Hospital Dermatoloji Uzmanı Dr. Alaattin Özer, zona virüsünün yıllarca sinir sisteminde inaktif halde kalabildiğini belirterek, “Bağışıklık sistemi zayıfladığında bu virüs yeniden aktive oluyor ve zona olarak ortaya çıkıyor. Bu nedenle geçmişte suçiçeği geçiren kişilerde risk daha yüksek” dedi.
Önce ağrı, sonra döküntü
Zona hastalığının yalnızca bir cilt problemi olmadığını vurgulayan Dr. Özer, bunun aynı zamanda bir sinir ucu iltihabı olduğunu ifade etti. Hastalığın genellikle vücudun tek tarafında, şerit şeklinde yayılan yanma ve batma hissiyle başladığını belirten Özer, ardından içi su dolu kabarcıkların ortaya çıktığını söyledi.
Ancak asıl tehlikenin döküntüler geçtikten sonra başladığına dikkat çeken Özer, şu bilgileri paylaştı:
“Zonanın en zorlayıcı yanı, döküntüler iyileşse bile aylar hatta yıllar sürebilen şiddetli sinir ağrılarıdır. Bu durum ‘Postherpetik Nevralji’ olarak adlandırılır. Özellikle yaşlı hastalarda bu ağrılar uykusuzluk, günlük yaşamda aksama ve ciddi yaşam kalitesi kaybına yol açabiliyor.”
Kimler risk altında?
Zona her yaşta görülebilse de bazı gruplarda risk çok daha yüksek. Uzmanlara göre özellikle şu kişiler dikkatli olmalı:
-
50 yaş üzerindeki bireyler
-
Diyabet, kanser ve romatizma gibi kronik hastalığı olanlar
-
Yoğun stres altında çalışanlar
-
Uyku düzeni bozuk olanlar
-
Bağışıklık sistemini baskılayan ilaçlar kullananlar
Aşı yüzde 90’ın üzerinde koruma sağlıyor
Zona hastalığından korunmanın en etkili yolunun aşı olduğunu vurgulayan Dr. Özer, yeni nesil aşıların yüksek koruma sağladığını belirtti:
“Yeni nesil zona aşıları, hastalığa karşı yüzde 90’ın üzerinde koruma sağlıyor. Aşı olan kişiler hastalığa yakalansa bile süreci çok daha hafif ve ağrısız geçiriyor. Aşılar canlı virüs içermediği için oldukça güvenli.”
Aşının genellikle 2-6 ay arayla, toplam iki doz şeklinde uygulandığını belirten Özer, daha önce zona geçirmiş kişilerin de tekrar riskine karşı mutlaka doktorlarına danışarak aşı programına dahil olmaları gerektiğini söyledi.
