Ağustos ayıyla birlikte etkisini artıran sıcak hava, yalnızca günlük yaşamı zorlaştırmakla kalmıyor, dolaşım sistemi açısından da bazı riskleri beraberinde getiriyor. Özellikle aşırı terlemeye bağlı sıvı kaybı, kanın yoğunlaşmasına ve pıhtılaşma eğiliminin artmasına neden olabiliyor.
Pıhtının en sık bacak toplardamarlarında görüldüğünü belirten Op. Dr. Hidayet Demir, oluşan pıhtının yerinden koparak akciğere ulaşması durumunda pulmoner emboli gibi hayati sonuçların ortaya çıkabileceğine dikkat çekti.
1- SICAK HAVALARDA SU TÜKETİMİNİ İHMAL ETMEYİN
Aşırı terlemeyle kaybedilen sıvının yeterince yerine konulmaması kanın yoğunlaşmasına neden olabiliyor. Bu nedenle özellikle sıcak günlerde susamayı beklemeden düzenli su tüketmek önem taşıyor.
Sıcak havanın damarları genişletmesiyle özellikle bacaklarda kanın göllenmesi ve dolaşımın yavaşlaması da pıhtı oluşumuna uygun ortam hazırlayabiliyor.
2- UZUN SÜRE HAREKETSİZ KALMAYIN
Hareket, bacaklardaki kan dolaşımının sağlıklı şekilde devam etmesinde önemli rol oynuyor. Uzun süre oturulduğunda baldır kaslarının kanı kalbe doğru taşımasına yardımcı olan pompa etkisi azalıyor.
Masa başında çalışanların belirli aralıklarla ayağa kalkması ve günlük yürüyüşlerin ihmal edilmemesi öneriliyor.
3- UZUN YOLCULUKLARDA MUTLAKA MOLA VERİN
Dört saati aşan uçak, otobüs veya otomobil yolculuklarında uzun süre aynı pozisyonda kalmak pıhtı riskini artırabiliyor.
Uzmanlar yolculuklarda her 1-2 saatte bir hareket edilmesini, mümkünse kısa yürüyüşler yapılmasını ve ayak bileği egzersizleri uygulanmasını öneriyor. Yeterli su tüketimi ve rahat kıyafetler de alınabilecek önlemler arasında bulunuyor.
4- RİSK GRUBUNDAYSANIZ DAHA DİKKATLİ OLUN
Daha önce pıhtı geçirenler, ileri yaştaki kişiler, kanser hastaları, büyük ameliyat geçirenler, uzun süre yatağa bağımlı kalanlar ve genetik pıhtılaşma bozukluğu bulunanlarda risk daha yüksek olabiliyor.
Hamilelik ve lohusalık dönemindeki kadınlar ile obezite, diyabet ve kalp yetmezliği bulunan veya sigara kullanan kişilerin de sıcak havalarda daha dikkatli olması gerekiyor.
5- GÜNLÜK ALIŞKANLIKLARINIZI GÖZDEN GEÇİRİN
Pıhtı riskinin azaltılmasında günlük yaşam alışkanlıkları büyük önem taşıyor. Düzenli hareket etmek, sağlıklı kiloyu korumak, sigaradan uzak durmak ve kronik hastalıkların kontrollerini aksatmamak alınabilecek temel önlemler arasında gösteriliyor.
6- KORUYUCU TEDAVİLERİ DOKTOR KONTROLÜ OLMADAN KULLANMAYIN
Yüksek risk grubundaki bazı kişilerde hekim değerlendirmesiyle koruyucu kan sulandırıcı ilaçlar veya basınçlı varis çorapları önerilebiliyor.
Ancak kan sulandırıcıların kişinin kendi kararıyla kullanılmaması, tedavinin mutlaka doktor tarafından planlanması gerekiyor. Daha önce pıhtı öyküsü bulunan kişilerin de kontrollerini aksatmaması önem taşıyor.
7- TEK BACAKTA ŞİŞLİK VE AĞRIYI ÖNEMSEYİN
Tek taraflı bacakta ortaya çıkan şişlik, ağrı, kızarıklık ve sıcaklık artışı derin ven trombozunun belirtileri arasında bulunuyor.
Pıhtının akciğere ulaşması halinde ise ani nefes darlığı, göğüs ağrısı, çarpıntı ve kanlı öksürük görülebiliyor. Bu belirtilerin ortaya çıkması halinde acil tıbbi değerlendirme gerekiyor.
8- BASİT ÖNLEMLER HAYATİ RİSKİ AZALTABİLİR
Pıhtı oluşumunda erken tanı ve doğru tedavi büyük önem taşıyor. Özellikle yaz aylarında yeterli sıvı tüketmek, düzenli hareket etmek ve uzun süre aynı pozisyonda kalmamak riski azaltmaya yardımcı olabiliyor.
Uzmanlar, belirtilerin göz ardı edilmemesi gerektiğini vurgularken, risk grubundaki kişilerin sıcak yaz günlerinde daha dikkatli hareket etmesini öneriyor.
