İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB), olası İstanbul depremine karşı yapı stokunun yenilenmesini hızlandırmak amacıyla kentsel dönüşüm çalışmalarında yeni bir adım attı. İBB İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığı tarafından hazırlanan İstanbul İmar Yönetmeliği değişikliğiyle, belirlenen şartları sağlayan çatı alanlarının bağımsız konut olarak kullanılabilmesinin önü açılıyor.
İBB Meclisi'nde oy birliğiyle kabul edilen düzenleme, mevcut imar planlarındaki yapılaşma koşulları ve yükseklik sınırları artırılmadan uygulanacak. Böylece binaların çatıları içerisinde kalan ve çoğu zaman kullanılmayan alanların yasal, güvenli ve nitelikli yaşam alanlarına dönüştürülmesi mümkün olabilecek.
DÖNÜŞÜM MALİYETİNE EK KAYNAK
Düzenlemenin özellikle ekonomik nedenlerle kentsel dönüşüme giremeyen yapılar açısından yeni bir finansman modeli oluşturması hedefleniyor.
Çatı alanlarında oluşturulabilecek yeni bağımsız bölümler ekonomik bir değere dönüşürken, buradan sağlanacak kaynağın hem hak sahiplerinin hem de dönüşüm projelerini üstlenen yüklenicilerin maliyetlerini azaltmasına katkı sağlaması öngörülüyor.
Böylece çatı katları yalnızca binanın yardımcı alanı olmaktan çıkarılarak kentsel dönüşüm sürecinin finansmanına destek sağlayabilecek bir unsur haline gelecek.
KAÇAK ÇATI KATLARININ DA ÖNÜNE GEÇİLECEK
Düzenlemenin bir diğer amacı ise İstanbul'da özellikle mevcut binaların çatı bölümlerinde sonradan yapılan proje dışı müdahalelerin ve kaçak eklentilerin önüne geçmek.
Çatıların belirli standartlar doğrultusunda bağımsız bölümlere dönüştürülmesiyle hem yapı güvenliğinin artırılması hem de plansız çatı eklentilerinin azaltılması amaçlanıyor. Uygulamanın kent estetiği ve İstanbul'un silueti açısından da daha kontrollü bir yapılaşma sağlaması bekleniyor.
SÜREÇ 2025'TE BAŞLADI
Çatı katlarına ilişkin düzenlemenin ilk adımı 13 Mart 2025 tarihinde İBB Meclisi'nde yapılan plan notu değişikliğiyle atıldı. Ardından 17 Temmuz 2025 tarihli ve 706 sayılı Meclis Kararı ile İstanbul İmar Yönetmeliği'ne ilişkin "Çatı Bağımsız Birim" düzenlemesi oy birliğiyle kabul edildi.
Düzenleme, 21 Ağustos 2026 tarihinde onay için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'na gönderildi. Bakanlığın onay sürecinin tamamlanmasının ardından düzenlemenin Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesi ve uygulamanın başlaması bekleniyor.
HER ÇATI KONUT OLAMAYACAK
Yeni düzenleme, her çatı alanının doğrudan konuta çevrilebileceği anlamına gelmiyor. Bağımsız bölüm olarak oluşturulacak alanların ilgili imar hükümlerinin yanı sıra deprem, yangın, sığınak ve otopark mevzuatındaki şartları da karşılaması gerekecek.
Gerekli teknik ve güvenlik koşullarını sağlayan çatıların bağımsız konut olarak değerlendirilmesiyle İstanbul'da hem kentsel dönüşümün ekonomik açıdan desteklenmesi hem de daha güvenli ve planlı bir yapılaşmanın önünün açılması hedefleniyor.
